Đề xuất nâng ngưỡng chịu thuế TNCN từ giữa năm 2026

Cơ chế tính toán mới hướng tới giảm tải áp lực tài chính

Bộ Tài chính vừa hoàn thiện dự thảo Nghị định hướng dẫn chi tiết Luật Thuế thu nhập cá nhân (TNCN) năm 2025 để trình lên Chính phủ xem xét. Điểm cốt lõi và đáng chú ý nhất trong lần sửa đổi này là việc thay đổi căn bản điều kiện phát sinh nghĩa vụ thuế. Theo đó, người lao động có mức thu nhập hàng tháng dưới ngưỡng 28,63 triệu đồng dự kiến sẽ được đưa vào diện chưa phải nộp thuế TNCN. Mức thuế suất khởi điểm 5% sẽ chỉ bắt đầu áp dụng đối với phần thu nhập vượt trên hạn mức này.

Sự điều chỉnh mang tính đột phá này xuất phát từ việc cơ quan quản lý bổ sung thêm hai hạng mục giảm trừ hoàn toàn mới vào hệ thống pháp luật thuế, bao gồm chi phí chăm sóc y tế và chi phí giáo dục - đào tạo (với mức khấu trừ bổ sung tối đa được chốt ở phương án 47 triệu đồng/năm).

Chi tiết các khoản khấu trừ theo phương án mới

Để hình dung rõ hơn về ngưỡng thu nhập hơn 28,63 triệu đồng/tháng mới phải nộp thuế, bộ phận soạn thảo đã đưa ra mô hình dòng tiền khấu trừ cụ thể đối với một cá nhân cư trú có nuôi một người phụ thuộc trong một năm như sau:

• Giảm trừ cho bản thân người nộp thuế: 15,5 triệu đồng/tháng (tương đương 186 triệu đồng/năm).

• Giảm trừ cho người phụ thuộc: 6,2 triệu đồng/tháng (tương đương 74,4 triệu đồng/năm).

• Khấu trừ bảo vệ sức khỏe (chi phí y tế): Cố định ở mức 23 triệu đồng/năm.

• Khấu trừ đầu tư tương lai (chi phí giáo dục - đào tạo): Cố định ở mức 24 triệu đồng/năm.

Sau khi cộng dồn các danh mục trên cùng với khoản đóng bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế và bảo hiểm thất nghiệp theo nghĩa vụ bắt buộc, tổng hạn mức miễn giảm tối đa của cá nhân đó sẽ đạt tới 307,4 triệu đồng/năm. Định mức chiết trừ này được các chuyên gia kinh tế đánh giá là rất nhân văn và thực tế, khi nó cao gấp gần 2,45 lần so với mức thu nhập bình quân đầu người của quốc gia (ước đạt khoảng 125,5 triệu đồng/năm vào năm 2025).

Đảm bảo an sinh và lộ trình triển khai thực tế

Theo tờ trình từ Bộ Tài chính, việc nới rộng phạm vi miễn giảm và bổ sung các chi phí thiết yếu như học tập, chữa bệnh sẽ mang lại lợi ích trực tiếp và đồng đều cho toàn bộ thị trường lao động. Đặc biệt, nhóm đối tượng nằm ở các bậc thuế thấp (bậc 1 và bậc 2) sẽ cảm nhận rõ rệt nhất việc số tiền thuế phải nộp giảm sâu tính theo tỷ lệ phần trăm thu nhập. Điều này giúp người dân có thêm nguồn tài chính tích lũy để tái đầu tư vào chất lượng cuộc sống.

Về mặt thời gian, nếu dự thảo được thông qua, toàn bộ Nghị định này dự kiến bắt đầu có hiệu lực thi hành từ ngày 1/7/2026. Mốc thời gian này được lựa chọn nhằm đảm bảo tính đồng bộ tuyệt đối với thời điểm phát huy hiệu lực của Luật Thuế thu nhập cá nhân 2025.

Tuy nhiên, có một lưu ý quan trọng đối với các dòng thu nhập từ hoạt động sản xuất kinh doanh, tiền lương và tiền công của cá nhân cư trú: Để tạo sự thuận tiện trong quyết toán, toàn bộ các quy định tính toán điều chỉnh nghĩa vụ thuế đối với các nguồn thu nhập này sẽ được áp dụng thống nhất cho trọn vẹn kỳ tính thuế của năm 2026.